خاک ورزی

در اجراي مراحل مختلف عمليات كشاورزي، اهميت خاك‌ورزي به‌عنوان يكي از اركان اصلي بر كسي پوشيده نيست. به‌كارگيري روش‌هاي نوين خاك‌ورزي، از جهت بهبود كيفي و نيز از ديدگاه كاهش فرسايش خاك، حائز اهميت است. در عمليات خاك‌ورزي، عوامل مختلفي ازجمله خرد شدن يكنواخت كلوخ‌ها، حفظ رطوبت، مواد آلي خاك، تسطيح، كاهش فرسايش و... داراي اهميت بسزايي است. لذا بخش وسيعي از مبحث مكانيزاسيون هميشه با بهبود شرايط عمليات خاك‌ورزي ارتباط دارد و اهميت اين مطلب، هرگز از ديد كارشناسان و صاحب‌نظران بخش كشاورزي پوشيده نمانده است. بي‌شك پي از عمليات خاك‌ورزي مقوله كاشت از اهميت ويژه‌اي برخوردار است. چراكه بسترسازي و كشت صحيح، روش‌هاي مطلوب‌تر كاشت كه بتواند بذر را با دقت كامل، در فواصل يكنواخت و عمق مناسب بكارد، مدنظر است. نكته درخور توجه آن است كه چه در عمليات خاك‌ورزي و كاشت و چه در بخش‌هاي ديگر استفاده از روش‌ها و ابزارهايي كه ضمن ايجاد تحولات مورد نياز از سرعت بالايي نيز برخوردار باشد، كاملا موثر است. از طرفي ادوات و ماشين‌آلاتي كه بتوانند عمليات خاك‌ورزي و كاشت را به‌طور همزمان انجام دهند، ضمن دستيابي به همه موارد مذكور، در مصرف سوخت تراكتور و درنهايت، مصرف هزينه‌هاي توليد نيز صرفه‌جويي خواهند كرد و از اين حيث كاملا توجيه اقتصادي خواهند داشت. در اين راستا يكي از مهم‌ترين ادوات معرفي‌شده توسط شركت مگاكشت ابزار، كمبينات رديف‌كار است، اين دستگاه مركب از دو دستگاه خاك‌ورزي و كاشت است كه توسط يك اتصال‌دهنده، كمبينات را تشكيل مي‌دهند. بخش خاك‌ورز دستگاه سيلكوتيلر است كه با حركت چرخشي تيغه‌هاي خود، خاك را بر هم مي‌زند، كلوخ‌ها را كاملا خرد مي‌كند و توسط ماله و غلطك پشتي، عمليات تسطيح را انجام مي‌دهد. پس از آن، رديف‌كار پنوماتيكي قرار دارد كه مي‌تواند محصولاتي چون ذرت، چغندر و... را به‌صورت رديفي بكارد. اين رديف‌كار با دقت فوق‌العاده بالاي خود، بذر را بر مبناي بوته در هكتار مي‌كارد. در اين كمبينات، سيلكوتيلر ساخت كمپاني با سابقه ماسكيو ايتاليا است كه با سال‌ها تجربه در زمينه ساخت ادوات كشاورزي خصوصا دستگاه‌هاي خاك‌ورزي، از توليدكنندگان بزرگ اين ادوات در دنيا به‌شمار مي‌رود. همچنين شركت سازنده جهت ارتقاي سطح كمي و كيفي در بخش ماشين‌آلات و به‌دنبال معرفي كمبينات خطي كار و بسياري از دستگاه‌هاي مفيد و مورد نياز در سراسر كشور، كمبينات رديف‌كار شركت ماسيكو و گاسپاردو اتيايي را به كشاورزان معرفي مي‌كند و آمادگي خود را جهت فروش، آموزش و ارايه كليه خدمات پس از فروش اين دستگاه اعلام مي‌كند. استفاده كمبينات رديف‌كار در محصول ذرت علاوه بر اين‌كه موجب افزايش عملكرد در توليد مي‌شود، بعد از اتمام عمليات شخم و تكميل تهيه زمين، با درنظر گرفتن درجه حرارت محيط به‌خصوص هنگامي كه حرارت خاك تا عمق پنج سانتي‌متري به حدود 9 تا 10 درجه سانتيگراد رسيد، مي‌تواند در جهت سهولت كاشت بذر مفيد واقع شود كه مقدار بذر مورد نياز جهت كاشت براي هر هكترا زمين زراعي، تابع عواملي مانند روش كاشت، بافت خاك، زمان كاشت شرايط جوي، محيط و مقدار آب است كه در اين ميان، روش كاشت از اهميت ويژه‌اي برخوردار است. يكي از مهم‌ترين عاملي كه باعث افزايش عمكرد اين محصول ذرت مي‌شود، تعداد بوته مادر واحد سطح يا در هكتار زمين زراعي است كه هرچه فواصل كاشت، دقيق‌تر باشد به عملكرد بيشتري دست خواهيم يافت. براي آن‌كه بذر كاشته‌شده به‌طور يكسان و در يك زمان، جوانه توليد كنند و همگي با هم از خاك خارج شوند، بهتر است كاشت به‌صورت هيرم و توسط بذركار انجام شود تا رطوبت در تمام قسمت‌هاي زمين يكسان باشد و بذور با جذب رطوبت برابر، با هم جوانه توليد كنند. در زراعت‌هاي مكانيزه كه كاشت به‌وسيله بذركار انجام مي‌شود، مقدار بذر مورد نياز در مورد ذرت دانه‌اي 15 تا 20 كيلوگرم و داكثر 30 كيلوگرم در هكتار است كه البته اين ارقام باتوجه به شرايط اقليمي و خاك هر منطقه، كمي متفاوت خواهد بود، ولي درنهايت در كشت مكانيزه، مصرف بذر به مقدار قابل توجهي كاهش مي‌يابد و مي‌توان در هزينه‌هاي تهيه بذر، صرفه‌جويي زيادي كرد. اين درحالي است كه عملكرد نيز در كشت مكانيزه افزايش چشمگيري خواهد داشت. در زراعت‌هاي مكانيزه كه كاشت توسط بذركار و روي خطوط مشخص با فاصله مناسب و دقيق انجام مي‌شود، بهتر است، عمليات بذرافشاني و پخش كود شيميايي و به‌ويژه كود فسفره (فسفات آمونيوم) و نيز سموم آفت‌كش جهت ضدعفوني بذور، همزمان صورت گيرد. عمق كاشت بذر ذرت به شرايط جوي و درجه حرارت محيط در زمين كاشت، بافت و عمق خاك زراعي، درصد رطوبت زمين و اندازه زذر بستگي كامل و مستقيم دارد كه پس از تعيين عمق مناسب مي‌توان به كمك نسل جديد بذركارهاي موجود، به عمق دقيق كاشت دست پيدا كرد. بذركار پنوماتيك sp معرف نسل جديد بذركارهاي كشت رديفي است كه با استفاده از آن مي‌توان به فواصل كاشت بسيار دقيق و نيز عمق كاشت مناسب دست پيدا كرد. همچنين امكان پخش كود شيميايي و سموم آفت‌كش به‌صورت گرانول را به‌طور همزمان فراهم مي‌آورد. در كشاورزي مدرن مخصوصا در مناطقي كه مشكل رطوبت و كمبود آب و نيز درجه حرارت بالاي محيط وجود دارد، عمليات خاك‌ورزي و كاشت به‌صورت همزمان صورت مي‌گيرد و رديف‌كار پنوماتيك مدل sp مي‌تواند با اتصال به سيلكوتيلر به‌صورت كمبينات درآيد و عمليات خاك‌ورزي و كاشت را به‌صورت همزمان انجام دهد كه با استفاده از اين فن‌آوري مدرن مي‌توان به عملكرد بالا در واحد سطح دست پيدا كرد. شايان ذكر است كه سيلكوتيلر، دستگاه خاك‌ورزي است كه با تيغه‌هاي عمودي خود خاك را در جاي خود به هم مي‌زند، كلوخ را خرد مي‌كند و توسط يك ماله و غلطك سطح زمين را تسطيح و عمليات خاك‌ورزي را تكميل مي‌كند. كد: 12N-1028-01 فايلهاي الحاقي

فتو شیمی

نور شيمي

نور شيمي {فتو شيمي (Photo Chemistry)} ، شامل بررسي نوع خاصي از واکنش شيميايي است. نور شيمي با برهم‌کنش بين يک فوتون و يک مولکول ، نيز تغييرات شيميايي و فيزيکي بعدي ، ناشي اين برهم کنش ، سروکار دارد.

تصوير

نگاه اجمالي
چون آغاز حيات به کمک نور خورشيد بوده ، لذا اين عقيده عموميت پيدا کرد که درک فرايندهاي آغاز شده توسط نور ، درک خود زندگي است و اگر چه هيچ کس اطمينان ندارد که زندگي را بدرستي درک کرده باشد ، اما آگاهي و دانش نسبت به بسياري از فرايندهاي نور شيمي در حد کمال است. فرايندهاي نور شيمي براي ادامه حيات در روي زمين اهميت زيادي دارند. اهميت نور شيمي ، بيشتر در اين امر نهفته است که بشر و طبيعت هر دو آن را بخوبي به خدمت مي‌گيرد.
سير تحولي و رشد
بشر آگاه از زمان‌هاي بسيار دور با اثر نور بر ماده آشنا بوده است. مثلا روميان مي‌دانستند که نور خورشيد براي رشد گياهان لازم است. همچنين آنها مي‌دانستند که نور آفتاب بر وسايل رنگي اثر تخريبي دارد. در آن ايام ، از انرژي خورشيدي استفاده عملي نمي‌کردند، جز اينکه معروف است که سربازان “اسکندر” دستبندي از الياف رنگين داشتند که به عنوان ساعت از آن استفاده مي‌کردند، زيرا با گذشت زمان رنگ آن تغيير مي‌کرد.

در اواخر قرن هيجدهم ، “هيلز” ، فرآيند فتوسنتز را توضيح داد. پس از آن فيزيکدانان و شيمي‌دانان به اين موضوع علاقمند شدند و از آن به بعد ، مطالب مربوط به نور شيمي گسترش يافت. در آغاز ، بررسي‌هاي نورشيمي در کشورهاي حوزه‌ مديترانه گسترده در زير تابش عظيم خورشيد توسعه يافت. “سيميسيان” و “سيلبر” در سال 1900 در بولوني ، گزارش‌هاي علمي در مورد استفاده از نور خورشيد در تغييرات شيميايي چاپ نمودند و توضيح دادند که اين واکنش‌ها بسيار جالب هستند.

چهل و پنج سال بعد ، “شونبرگ” و “مصطفي” در مصر در مورد واکنش‌هاي دسير شدن ، حذف و حلقه‌سازي که همه توسط نور خورشيد انجام شد، کشف جالبي نمودند. پس از آن واکنش‌هاي نور شيمي زيادي در فاز گازي انجام شد. در سال‌هاي بعد درباره کار “سيلبر” و “مصطفي” مطالب نظري زيادي به چاپ رسيد. رابطه‌ي منطقي بين ماده و نور و مفهوم کوانتيده بودن انرژي از نظريه پلانک نتيجه گرفته شد و “آلبرت انيشتين” قاعده مهمي را فرموله کرد:« براي اينکه ترکيبي در يک واکنش شرکت کند، بايد نور جذب نمايد.»

در سال‌هاي اخير ، فرآيندهاي نور شيمي توسعه فراوان يافتند.

تصوير

فرآيندهاي نور شيمي
در فرآيند نور شيمي ، نور همراه يکي از اجزاي واکنش کننده است. در نور شيمي ، اثرات فيزيکي و شيميايي برانگيختگي الکتروني حاصل از اثر تابش الکترومغناطيسي با ماده ، مورد بررسي قرار مي‌گيرد. تابش الکترومغناطيسي طيف گسترده‌اي از فيزيک امواج است که از طول موج کوتاه اشعه گاما تا طول موج‌هاي راديويي و تلويزيوني را شامل مي‌شود. اشعه ايکس و اشعه گاما ،‌ باعث يونيزه شدن مولکول‌ها مي‌شوند.

در حالي که آنچه در نور شيمي بيشتر مد نظر است، برانگيختگي الکتروني است. لذا به طول موجهاي زير قرمز و فرابنفش ، توجه خاص معطوف مي‌شود. همچنين واکنش‌ها ، تفکيک پذيري‌ ، ايزومري شدن و نشرنور توسط اتم‌ها و مولکولهاي برانگيخته‌ ترکيبات شيميايي ، هسته‌ اصلي فتوشيمي ( نور شيمي ) هستند.
هدف نور شيمي امروزي

* پاسخ به تقاضا براي انواع واکنشهاي جديد و کلي
* جستجو براي ارائه نظريه‌هاي استادانه در مورد عوامل کنترل کننده انتقالات حالت برانگيخته.

تصوير

کاربرد نور شيمي در زندگي

* فتوسنتز از انرژي خورشيد براي توليد کربوهيدرات از دي‌اکسيد کربن و آب و همچنين افزايش يا برگشت اکسيژن به هوا استفاده مي‌کند.

* نور با تغييراتي که در گازها و ذرات معلق در اتمسفر ايجاد مي‌کند، باعث اصلاح ترکيبات ساختاري و شيميايي آنها شده و لذا از حيات بر روي زمين محافظت مي‌کند. در واقع توليد مولکول‌هاي پيچيده‌ي حيات از مولکول‌هاي کوچک خود ، باعث ادامه حيات مي‌شود.

* کاربرد نور در سنتز مواد جديد ، چه براي مصارف بيولوژيکي و چه صنعتي است.

* بينايي در موجودات زنده يک فرايندي نور شيميايي است

خاويار ايران به روايت تصوير  ( 21/11/1383 )
	خاويار به تخم?هاي فراوري شده ماهيان خاوياري اطلاق ميگردد. زيستگاه اصلي اين ماهيان ارزشمند درياي خزر بوده و صيد اين ماهيان و فراوري خاويار آنها توسط بخش دولتي انجام مي شود. صيد ماهيان خاوياري به روش انتظاري وبا استفاده ازدامهاي گوشگير انجام مي گيرد. مرا?ز صيد ماهيان خاوياري در طول سواحل جنوبي درياي خزر گسترش يافته است .پس از صيد ماهيان خاوياري آنها را براي فراوري به مرا?زعمل آوري خاويار تحويل مي دهند. جهت آشنائي بيشتر خلاصه اي از روند صيد وفراوري خاوياركه به صورت تصويري تهيه و گردآوري شده است ارائه مي شود: براي مشاهده تصاوير مراحل توليد خاويار پيوست 1 را كليك نمائيد. علاقمندان مي توانند جهت در يافت اطلاعات بيشتر با آدرس پست ال?تروني?ي زير مكاتبه نمايند. [e-mail]

شیلات

نقش شیلات در تامین امنیت غذایی کشور/ غضنفر آزادی، رئیس اداره آموزش و ترویج  ( 11/06/1386 )
	نقش شیلات در تامین امنیت غذایی کشور غضنفر آزادی، رئیس اداره آموزش و ترویج مقدمه یکی از مهمترین نیازهای بشر امروزی تامین منابع غذایی است و کیفیت غذای مصرفی هر قومی ارتباط مستقیم با سطح آگاهی از مسائل بهداشتی وتغذیه ای و همچنین توان اقتصادی وعادات غذایی مردم آن کشور دارد. تقریبا یک چهارم جمعیت جهان که اکثریت آنها در کشورهای در حال توسعه زندگی می کنند به سوءتغذیه مزمن مبتلا هستند. . فقر غذایی از نظر کمبود پروتئین و کالری عامل عمده مرگ ومیر کودکان در کشورهای در حال توسعه است و کمبود مواد غذایی ،زندگی آسیب پذیرترین بخش جامعه را تهدید می کند. امنیت غذایی وقتی تحقق می یابد که تمامی مردم همواره به غذای کافی،سالم و مقوی از نظر کمی وکیفی دسترسی داشته باشند و از این طریق نیازها و اولویت ها ی غذایی خود را برای یک زندگی فعال و سالم تامین کنند. ماهی و سایر گونه های آبزی در ذائقه و فرهنگ بخش عمده ای از مردم ،بعنوان غذایی لذیذ و اصلی مطرح هستند .علاوه بر جنبه غذایی ماهی به عنوان یک منبع عمده درآمد و اشتغال برای میلیونها نفر بویژه در جهان سوم محسوب می شود . دهها میلیون نفراز ساکنان کشورهای جهان سوم در آمد خود را از ماهی گیری بدست می آورند و بسیاری نیز در فعالیت های جمعی نظیر عمل آوری،توزیع و بازاریابی آبزیان شرکت دارند . در کشورهای در حال توسعه ماهی مقبولیت بسیار دارد و در بعضی کشورها 45 درصداز کل مصرف پروتئین حیوانی را تشکیل می دهد و از 40 کشوری که ماهی منبع عمده پروتئین حیوانی آنها به شمار می آید ، 39 کشور آن شامل کشورهای در حال تو سعه است .تولیدات جهانی حاصل از صید و آبزی پروری نقش بسزایی در تامین غذا و امنیت غذایی در جهان دارد و بیش از 15 درصد فر آورده های پرو تئینی را شامل می شود. مفهوم امنیت غذایی در گذشته امنیت غذایی مترادف با رشد تولید غذا خصوصا در کشورهای کم درآمد و کم غذا تعبیر می شد اما رشد جمعیت از یک سو و افزایش تعداد گرسنگان از سوی دیگر نشان داد که این دیدگاه درست نیست. به همین دلیل در هشتمین نشست کمیته امنیت غذایی جهان که در سال 1983 تشکیل شد مفهوم امنیت غذایی تغییر کردو هدف نهایی امنیت غذایی در جهان تامین غذا برای همه مردم در تمام اوقات ذکر شد . با توجه به این مفهوم جدید ،کنفرانس بین المللی تغذیه در نشست سال 1992 خود بر روی تعریفی که بانک جهانی از امنیت غذایی کرده بود، تاکید کرد. بر اساس این تعریف ،امنیت غذایی عبارت است از :" دسترسی همه مردم در تمام اوقات برای غذای کافی و سالم برای داشتن یک زندگی خوب و فعال". ذائقه و دانش تغذیه ای خانوار در چگونگي تخصيص بودجه به بهترين نوع غذاي در دسترس و چگونگی تقسیم غذا در داخل خانواده در امنیت غذایی از اهميت ويژه ای برخوردار است . اگر سبدی که هرروز برای خانواده تهیه میشود درست انتخاب شود و برای تامین نیاز های افراد آن خانواده کافي باشد و در جريان پخت و تهيه غذا، مواد غذايي سالم و بطرز صحیح به سفره برسد بگونه ای که موجب سیری سلولي افرادي كه دور سفره مي‌نشينند شود، آن گاه امنيت غذايي تأمين شده است . بنابراین وقتی صحبت از امنیت غذایی می شود از سرپرست خانوار گرفته تا کلیه سازمان ها و وزارتخانه های دخیل در امر تغذیه جامعه همه و همه مسئول هستند و هرکدام باید در تامین امنیت غذایی تلاش کنند. اهمیت امنیت غذایی در برنامه های توسعه در سال‌هاي اخير مسوولان در وزارتخانه‌هاي مختلف از واژه‌هاي امنيت غذايي و ايمني غذا صحبت مي‌كنند و در سند چشم‌انداز توسعه نيز به اين مهم پرداخته شده است ولي اغلب اين واژه‌ها از سوی بعضي از مسؤولان اشتباه به كار گرفته مي‌شود وبه همین دلیل مسئولیت و نقش ها در وزارتخانه های متفاوت شفاف نیست.آنچه مسلم است براي تأمين امنيت غذايي در يك كشور همه وزارتخانه ها و سازمان هایی که درگیر تولید، توزیع، سیاستگذاری و آموزش عمومی هستند باید با برنامه ریزی دقیق و هماهنگ با یکدیگر برای انجام این مهم اقدام کنند. در این زمینه نقش وزارت جهاد کشاورزی که در تولید بخش عمده ای از مواد غذایی مورد نیاز جامعه تقش دارد و وزارت بهداشت درمان و اموزش پزشکی که کار نظارت بر کیفیت محصولات مورد مصرف جامعه را دارد بسیار حساس و مهم است. در برنامه چهارم توسعه اقتصادی ،اجتماعی نیزکلیه سازمان ها و وزارتخاه های مسئول در امر امنیت غذایی جامعه مشخص شده اند و این موضوع یکی از سیاستهای کلی و محورهای مهم برنامه چهارم می باشد. بر اساس ماده 84 قانون برنامه چهارم توسعه دولت موظف است به منظور نهادینه کردن مدیریت، سیاستگذاری، ارزشیابی و هماهنگی توسعه سلامت،امنیت انسانی و عدالت اجتماعی از جمله امنیت غذا و تغذیه در کشور، تامین سبد مطلوب غذایی و کاهش بیماری ناشی از سوء تغذیه و گسترش سلامت همگانی در کشوراقدامات زیر را به عمل آورد:. الف: تشكيل ”شوراي عالي سلامت و امنيت غذايي“ با ادغام "شوراي غذا و تغذيه" و "شوراي عالي سلامت" پس از طي مراحل قانوني. ب: تهيه و اجراي برنامه‌هاي آموزشي لازم به ‌منظور ارتقاي فرهنگ و سواد تغذيه‌اي جامعه. ج: تخصيص منابع اعتباري، تسهيلات بانكي و يارانه‌اي لازم براي توليد، تأمين، توزيع و مصرف مواد غذايي، در جهت دستيابي به سبد مطلوب غذايي و اختصاص منابع لازم براي شروع و تدارك براي ترويج غذاي سالم در قالب ميان‌وعدة غذايي دانش‌آموزان و همچنين كمك غذايي براي اقشار نيازمند. بنا براین در برنامه توسعه و سند چشم انداز توجه ویژه ای به امر امنیت غذایی شده است. سهم تغذیه ای ماهی در امنیت غذایی از نظر تغذیه ای ماهی به عنوان یک منبع مهم پروتئین به شمار می رود.، بخصوص در جایی که دیگر منابع پروتئین حیوانی گران قیمت یا کمیاب هستند . سازمان خوار و بار جهانی اخیرا برآورد کرده است که فراورده های ماهی در حدود 19 درصد پروتئین مصرفی کشورهای در حال توسعه را تشکیل میدهد.این رقم با اینکه متوسط یا میا نگینی از سطح جهانی را نشان میدهد اما نا همگنی و عدم تجانس زیادی که در سطح ملی یا محلی وجود دارد را منعکس نمی کند..به عنوان مثال سهم ماهی در مصرف پروتئین حیوانی می تواند از 25 درصد در کشورهای فقیر تا 90 درصد در جزایر کوچک و قسمتهای محصور شده در مناطق ساحلی نوسان داشته باشد. ماهی همچنین سهم اندکی در تولید انرژی دارد. روزانه مصرف بیش از 180 کالری ماهی برای هر نفر توصیه می شود ولی دستیابی به این سطح از کالری تنها در کشورهای اندکی که منابع پروتئین های جایگزین دیگر کمیاب هستند و یا جایی که ماهی را نسبت به دیگر پروتئین ها برتری میدهند امکانپذیر است . به طور معمول در سطح ملی فراورده های ماهی حدود 20 تا30 کالری از پروتئین روزانه مردم را تشکیل می دهند .در کشورهای با درآ مد پایین کالاهایی مانند برنج ، گندم، ذرت و ...بخش عمده ای از غذای مصرفی مردم را تشکیل می دهند و قسمت اعظم انرژی و مواد غذایی مورد نیاز آنها را فراهم می کنند ولی به هر حال مواد مغذی ریزی مانند آهن ، روی ، کلسیم ، ویتامینA و ویتامین C که در این مواد غذایی یافت نمی شود و یا به مقدار کم موجود است باید با خوردن غذاهای دیگر مانند ماهی و یا سبزیجات تامین شود . ماهی ها از نظر این مواد مغذی بسیار غنی هستند. ماهی همچنین یکی از منابع مهم اسیدهای چرب است که برای رشد مغز و بدن انسان بسیار مفیدند. بنابراین اهمیت ماهی به عنوان یک فاکتور اصلی در رژیم غذایی جمعیت در حال حاضر به طور وسیعی مورد توجه قرار گرفته است. نقش شیلات در تامین امنیت غذایی یکی از اهداف اساسی سازمان شیلات ایران در برنامه چهارم توسعه نیز افزایش سهم آبزیان در امنیت غذایی کشور است. بر اساس آمارها و بررسیهای انجام شده ، در پایان برنامه سوم توسعه میزان دسترسی هر فرد ایرانی به پروتئین خالص حیوانی 22 گرم در روز بوده است که در این میان سهم آبزیان بیش از 5/2 گرم در روز برآورد شده است. به عبارت دیگر می توان گفت که تقریبا 6/11 درصد از پروتئین مورد نیاز روزانه هر فرد ایرانی از مصرف آبزیان تامین شده است. با توجه به جهت گیری برنامه چهارم توسعه مبنی بر افزایش سهم پروتئین خالص حیوانی از 22 گرم به ازاء هر نفر به 29 گرم در سطح کشور ، سازمان شیلات ایران نیز پیش بینی کرده است که سهم خود را از 5/2 گرم به 5/4 گرم افزایش داده و سهم خود را به 7/15 درصد به ازاء هر فرد تا پایان برنامه چهارم افزایش دهد و بدین ترتیب نقش بیشتری در تامین امنیت غذایی جامعه داشته باشد. جدول زیر میزان دسترسی به پروتئین آبزیان در برنامه چهارم شیلات را نشان می دهد. بر اساس این جدول میزان دسترسی به انواع آبزیان از 495739 تن در سال 1384 به 766011 تن در سال 1388 خواهد رسید و در همین راستا میانگین پروتئین قابل دسترس روزانه برای هر نفر نیز از 13/3 گرم در سال 84 به 55/4 گرم در سال 1388 افزایش خواهد یافت. این پروتئین از گونه های مختلف آبزیان شامل میگو ، تون ماهیان، ماهیان خاویاری ، ماهیان گرمابی ، ماهیان سردابی و سایر ماهیان استخوانی حاصل خواهد شد و هر کدام سهمی از این پروتئین قابل دسترسی را به خود اختصاص می دهند.در صورتیکه اهداف پیش بینی شده در برنامه چهارم توسعه شیلات تحقق یابد میزان پروتئین قابل دسترسی روزانه در سال پایانی برنامه چهارم نسبت به سال آخر برنامه سوم حدود 43/78 درصد رشد خواهد داشت. در اینجا ذکر یک نکته ضروری است و آن اینکه با توجه به برداشت بیرویه از ذخایر دریایی و استفاده از روش های صید مخرب در دریا و در معرض خطر قرار گرفتن برخی از گونه های با ارزش تجاری ، در سالهای آتی امکان برداشت بیشتر از ذخایر دریایی بویژه در مورد برخی از گونه ها وجود ندارد و تعداد شناورهای صیادی نیزچندان قابل افزایش نخواهد بود. بنا براین بخش عمده ای از این افزایش پیش بینی شده در برنامه ناشی از توسعه آبزی پروری خواهد بود.

اصلاح نژاد دام

اصلاح نژاد دام علم و هنر تثبت ژنهای موثر در تولید اقتصادی دام می‌باشد. اصلاح نژاد با انتخاب دامها و طیور برتر از لحاظ فنوتیپ و با کمک روشهای آمیزشی مناسب، دام و طیور برتر راایجاد می‌کند. اصلاح نژاد یک علم کاربردی بوده و در بخش‌های تخصصی با کاربرد دانش ژنتیک، دانش آمار و رایانه افق جدیدی پیدا کرده است. در برنامه هاي اصلاح نژاد دام هدف اين است كه حيوانات داراي ظرفيت ژنتيكي بالاتر از ميانگين جامعه شناسايي و انتخاب شده و از آنها به عنوان والدين نسل بعد استفاده شود. به اين ترتيب انتظار مي رود كه ميانگين ظرفيت ژنتيكي نتاج بيشتر از ميانگين نسل والدين باشد.

علوم دامی

 

علوم دامی، شاخه‌ای از علوم زیستی بشمار می‌آیند که با ژنتیک و اصلاح نژاد دامو تغذیه دام سر و کار دارند. رشته علوم دامی که در گذشته دامپروری خوانده می شد از شاخه های مهندسی کشاورزی محسوب می شود و درباره پرورش دام و طیور اطلاعات کاملی به دست می دهد.

مهندسی علوم دامی رشته ای جزو زيرشاخه های مجموعه ی کشاورزی است. می توان گفت که يکی ازمتنوع ترين رشته های دانشگاهی ازنظرموضوعاتی است که در دوران کارشناسی تحصيل می شود. دانشجو درطول دوران تحصيل می تواندعلايق وتوانمنديهای خود را درباره فيزيولوژي، تغذيه، ژنتيک واصلاح دام بيازمايد. دانش آموزانی که درزمينه رياضی و رايانه مستعدند می توانند دراين رشته پيشرفت کنند. چالش های فراروی کشور برای آماده کردن شرايط جهت پيوستن به بازارهای جهانی ، کشاورزی پايدار، رعايت استانداردهای بهداشتی درتوليد محصولات دامي، افزايش بهره وری واحدهای دامپروری سنتی و بکارگيری علوم و فنآوريهای جديد نياز به دانشجويان فعال وعلاقمند دراين رشته دارد.

يکی از مشاغلی که مهندسين علوم دامی درآن مشغول بکار ميشوند مراکز اصلاح نژاد مختلفی است که در کشور وجود دارند. در اين ايستگاهها داده های توليدی دام مثل سرعت افزايش وزن بدن يا ميزان توليد شير از تعدادزيادي حيوان جمع آوری شده و کارشناسان مربوطه بهترين دامها را جهت انتخاب بعنوان توليد کننده های نسل بعد گزينش ميکنند. [1]

 

فيتوشيمي (Phytochemistry )

فيتوشيمي (Phytochemistry )

فيتوشيمي دانش بررسي و مطالعه تركيبات شيميايي گياهي است. به بيان ديگرمي توان گفت شاخه اي از علم شيمي است كه موضوع آن، مطالعه تركيبات شيميايي گياهان است. از جمله اين تركيبات، متابوليت هاي ثانويه گياهي است. در مفهومي اختصاصي تر، فيتوشيمي با شيمي گياهان دارويي مرتبط است و در طول قرون متمادي بسياري از تركيبات گياهي نقشي اساسي درصنايع داروسازي داشته اند. تكنيك هاي رايج دراين علم عبارتند از: استخراج و جدا سازي، تغليظ، آناليز و تكنيك هاي كروماتوگرافي و الكتروفورزكه در نهايت شناخت فرمولهاي دقيق ساختاري و مسيرهاي بيوسنتزي را امكان پذير مي سازد. شواهد فيتوشيميايي از جمله شواهد و صفات مورد استفاده در طبقه بندي هاي فيلوژنتيكي هستند، به گونه اي كه در گونه هاي داراي قرابت و خويشاوندي با يكديگر، تركيبات مشابهي يافت مي شود اما هميشه نيز اين گونه نيست.

گیاه شناسی

متابوليتهاي ثانويه در گياهان( Secondary Metabolites in Plants)

متابوليت هاي ثانويه گياهي، تركيباتي آلي هستند كه مستقيما در رشد، نمو يا توليد مثل گياه دخيل نيستند. اين تركيبات داراي ساختار شيميايي پيچيده تري نسبت به متابوليت هاي اوليه(مثل اسيدهاي امينه) كه براي بقاء زندگي سلولها ضروري اند مي باشند. آلكالوئيد ها(مورفين، كدئين، آتروپين)، ترپنوئيدها، فلاوونوئيدها، رنگيزه هاو تانن هااز جمله مهم ترين اين تركيبات هستند. سلولهاي گياهي مقادير متنوعي از اين فرآورده ها را توليد مي كنند. بسياري از اين تركيبات سمي هستند و اغلب در وزيكولهاي خاص يا واكوئول ها ذخيره مي شوند. اين نوع ذخيره سازي از يك طرف نوعي سميت زدايي براي گياه است واز طرف ديگر نوعي مخزن ذخيره براي موادي نظير مولكولهاي غني از نيتروژن است. اگر چه متابوليت هاي ثانويه گياهي بسيار رايج هستند، اما هر گياهي قادر به توليد هر نوع تركيب ثانويه اي نيست و برخي تركيبات نيز تنها منحصر و محدود به گونه خاصي هستند. اهميت متابوليت هاي ثانويه براي گياهان از ماهيتي اكولوژيك برخوردار است واين تركيبات نيز داراي كاركردهاي متنوعي اند كه از آن جمله مي توان به عملكرد دفاعي در برابر صيادان، انگلها و عوامل بيماريزا، فيتو الكسين ها(سموم گياهي) در هنگام ابتلاء به قارچ جهت جلوگيري از گسترش ميسليوم قارچ در گياه، رقابت هاي بين گونه اي ، يا تسهيل فرآيندهاي توليد مثلي (مثل توليد بوهاي جاذب و يا مواد رنگي) ويا ايجاد ارتباط با گرده افشانها اشاره كرد. برخي از تركيبات ثانويه در گياهان داراي عملكردsignalling هستند كه در اين ميان هورمونهاي گياهي جايگاه ويژه اي دارند.

برخي منابع

  http://www.usask.ca/agriculture/plantsci/classes/plsc416/projects_2002/gibson/secondary_metabolism.html

http://www.biologie.uni-hamburg.de/b-online/e20/20.htm

http://en.wikipedia.org/wiki/Secondary_metabolite

http://www.answers.com/topic/secondary-metabolite?cat=technology